Terug naar hoofdinhoud
Weather Data Source: Wettervorhersage Agadir 30 tage

Gepubliceerd: 17 oktober 2026

Samenwerking Marokko en regering Oost-Libië

Commentaar. Na de val van Kadhafi in 2011 zijn er twee regeringen in Libië ontstaan: Tripoli in het westen en Benghazi in het oosten. Marokko bleef tot nu toe neutraal ten opzichte van het interne conflict maar het recente bezoek van de zoon van de militaire leider Khalifa Haftar van Oost-Libië doet vermoeden dat er veranderingen gaande zijn. Wat ligt er ten grondslag aan de toenadering?

Er zijn meerdere redenen te bedenken die Marokko ertoe hebben aangezet de toenadering met Haftar te zoeken. De eerste is dat het leger van Haftar meer dan 75% van het Libische grondgebied controleert. Daar ligt het merendeel van de olievelden. Zijn troepen zijn op dit moment goed georganiseerd en uitgerust in vergelijking met de strijdkrachten van de regering van Tripoli. Met de steun aan Haftar beoogt Marokko een ​​gunstige positie binnen Libië in een vroeg stadium te verwerven.

Een tweede reden is dat Haftar steun uit Rusland krijgt. Moskou wil dat Haftar de macht in heel Libië overneemt. Moskou kijkt welwillend naar landen als Marokko die hun bondgenoten steunen. De nieuwe toenadering wordt gewaardeerd omdat het aansluit bij de Russische ambities in de regio. Marokko heeft er ook belang bij dat Rusland op de jaarlijkse VN-Veiligheidsraad van eind oktober voor het autonomieplan voor de Westelijke Sahara stemt of op zijn minst geen bezwaar heeft.

De derde reden is dat Haftar in onmin leeft met Algerije wegens grensconflicten in het zuidwesten van Libië waar olievelden liggen. De toenadering tot Haftar zal de betrekkingen tussen Algerije en de regering in Oost-Libië bemoeilijken. Tunesië staat diplomatiek, economisch en militair onder invloed van Algerije. De officiële media spreken over een complot door Israël en de Emiraten om Algerije te omsingelen. Mauritanië blijft vaag maar kijkt meer naar Marokko dan naar Algerije. Het evenwicht in Noord-Afrika wordt door de toenadering van Marokko en Oost-Libië enigszins hersteld. 

De vierde reden is dat Libië komende jaren een wederopbouw zal doormaken. Grote investeringen op het gebied van woningbouw en infrastructuur zijn aangekondigd. Marokko investeert veel in Afrika en probeert contracten voor eigen bedrijven te krijgen.

Wat kan de regering in Tripoli doen?

De regering in Tripoli gaf negatieve signalen af ​​aan Marokko door het standpunt van Algerije inzake de kwestie-Sahara te steunen. Maar Tripoli kan niet veel meer tegen Marokko doen dan bondgenoot Haftar dwarsbomen. Italiaans nieuwsagentschap Agenzia Nova schrijft op basis van Libische bronnen over een mogelijke steun door Tripoli aan de rebellen in Fezzan in het zuiden van Libië onder leiding van Mohammed Wardako.

Volgens het agentschap heeft Wardako afgelopen weken verschillende functionarissen van de regering Tripoli ontmoet. Een van de opties die in overweging wordt genomen is het gebruiken van de Madama-basis in het noorden van Niger als een post voor Libische militairen over de grens.

Er is volgens het agentschap ook gesproken over de uitbreiding van de operaties door leden samen te brengen die vijandig staan tegenover Haftar. Onder de besproken namen zijn Bahr al Din al Shreidi, een militaire figuur uit Fezzan; en Hassan al Zadma, voormalig commandant van de 128e Brigade van het Libische Nationale Leger (LNA). Hassan al Zadma is de broer van Salem al Zadma, vicepremier van de regering van Tirpoli onder leiding van Abdulhamid Dabaiba.

De belangrijkste plaats van Fezzan is de stad Sebha, ongeveer 750 kilometer ten zuiden van Tripoli. Die is onder controle van de troepen van Haftar. De plaats is dicht bij Murzuq en Al Qatrun, een kruispunt van de routes naar Niger en Tsjaad. De regio is belend om migratensmokkel en handel in brandstof, wapens en drugs.

De regio bevat ook grote olievelden, waaronder Sharara en El Feel. De laatste worden geëxploiteerd door Mellitah Oil & Gas, een joint venture van de National Oil Corporation en het Italiaanse Eni.

De keuze van Marokko om Haftar te steunen lijkt op dit moment logisch. Of de voorgenomen hulp door Tripoli aan de rebellen in het zuiden van Libië de opmars van de generaal zal tegenhouden moet nog blijken. 

Afbeelding: Saddam Haftar, de zoon van de sterke man van Oost-Libië. Bron: Libya Review. 

Meer lezen over hetzelfde onderwerp:

Oost-Libië viert revolutie met militaire parade
De regering van Oost-Libië onder leiding van pro-Russische legerleider Khalifa Haftar heeft deze week de 11de verjaardag van de revolutie met een militaire parade gevierd. De revolutie heeft tot de val van het regime van dictator Kadhafi geleid die meer dan veertig jaar over het land heeft geheerst. Delegaties uit verschillende landen w.o. Marokko waren aanwezig. Volgens de Libische politicoloog Idriss Ahmid in een reactie op Hespress (Franstalige versie) is de deelname van Marokko bedoeld om de banden met Libië aan te halen. Het land probeert te bemiddelen bij het oplossen van de politieke crisis tussen Oost- en West-Libië.

Kadhafi: “Wij hebben Polisario opgericht”
“Bij God, Arabische volkeren willen niet worden onderdrukt door deze heersers. Het is een schande. Ik heb persoonlijk geen respect of waardering voor deze heersers, uitgezonderd zij die aan onze kant vechten.” Zo begint de toespraak van Kadhafi op 02 maart 1985 ter herdenking van de oprichting van de Jamahiriya, de republiek van Libië. De toespraak was een oproep aan de heersers van Algerije, Egypte en Syrie om samen te werken ten einde de Arabische volkeren te verenigen. Hij verwees tevens naar regio Sahara ten zuiden van Marokko en geeft toe dat hij Polisario heeft opgericht...

President Colombia trainde met Polisario in Libië
In een recent toespraak vertelde de Colombiaanse president Gustavo Petro over zijn verleden als strijder van de marxistische militie M19. Hij heeft zijn militaire opleiding samen met Polisario en PLO in de Libische woestijn gehad onder toezicht van Kadhafi. “We zijn verbonden met de Arabieren. Dit is de reden waarom de M19 in de woestijn was en aan de kant stond van de Palestijnse Bevrijdingsorganisatie, van Polisario Front en van SWAPO. Weinig mensen weten dit.” vertelde hij in deze video. De marxisten van M19 waren in 1985 verantwoordelijk voor de belegering van het Paleis van Justitie in Bogotá. Hierbij kwamen honderd mensen om het leven onder wie rechters en burgers. De uitspraken van Gustavo Petro kwamen een paar dagen na het besluit van Donald Trump om illegalen uit Colombia het land uit te zetten.