Internationale handel: The Economist schrijft over Marokko

De positie van Marokko aan de zuidelijke grens van Europa (en als toegangspoort tot Afrika) heeft het land geholpen zich te integreren in de internationale handel. Buitenlandse investeringen zijn gestegen. Volgens FDI Markets heeft het land sinds 2020 ongeveer 40 miljard dollar aan investeringen aangetrokken. Als gevolg hiervan is de export in de afgelopen vijf jaar met twee derde gestegen. Dat schrijft The Economist op 04 september in het artikel "Morocco is now a trade and manufacturing powerhouse". Onderaan een samenvatting in het Nederlands.

De Marokkaanse autoriteiten schrijven dit succes toe aan het investeringsvriendelijke beleid. Om buitenlandse bedrijven tevreden te stellen heeft de regering geld gestoken in stroom, havens, spoorwegen, autowegen, hogesnelheidstrein en zonne-energie. Tussen 2001 en 2017 werd jaarlijks tussen 25% en 38% van het nationale budget aan de infrastructuur uitgegeven. Dat is een van de hoogste investering in de wereld. Er zijn veel wind- en zonneparken en speciale economische zones gebouwd die klaar staan om investeringen te verwelkomen.

De grootste trekpleister voor Europese bedrijven is het vrijhandelsakkoord uit 2000. Daarnaast zijn er akkoorden met 60 andere landen gesloten. Dit trok grote investeringen aan van autofabrikanten zoals Renault en Stellantis. Leveranciers, waaronder Yazaki, een fabrikant van onderdelen, hebben een productielijn opgezet.

Schepen varen nu elk uur vanuit Tanger Med naar Europa. Ze vervoeren voertuigen van Renault, maar ook auto-onderdelen en componenten voor andere industrieën. Aan de kust ligt Kenitra, een industriegebied aan de rand van Rabat, waar Stellantis fabrieken heeft. Lear, een van Amerika's grootste autoleveranciers; Faurecia, een Europees bedrijf in auto-onderdelen; en Nexteer, een bedrijf in Chinese handen, zijn daar gevestigd.

Autofabrikanten hebben sinds 2012 in totaal meer dan 8 miljard dollar in Marokko geïnvesteerd. Dat is ongeveer een kwart van de totale buitenlandse investeringen die in die periode naar het land zijn gegaan. Om geëxporteerde goederen te verpakken, heeft International Paper, een Amerikaans verpakkingsbedrijf, grote faciliteiten opgezet.

Vorig jaar werd Marokko de grootste exporteur van auto's en onderdelen naar Europa. Het heeft China en Japan voorbij gestreefd. Ryad Mezzour, de minister van Industrie en Handel van het land, is van plan dit succes in andere sectoren te evenaren. Hij hoopt meer dan 50 hoogwaardige sectoren te ondersteunen, waaronder de lucht- en ruimtevaart en de farmaceutische industrie.

In Kenitra produceert Simra, een lokale dochteronderneming van Segula Technologies, een Frans bedrijf in de lucht- en ruimtevaart, onderdelen voor industriële giganten zoals Airbus, Bombardier en Safran. Het bedrijf zegt dat zijn onderdelen ongeveer 5% van de waarde van de componenten in een Airbus A320-jet uitmaken. Dat is een stijging ten opzichte van ongeveer 2% tien jaar geleden. Alstom, een Europese fabrikant van spoorwegmaterieel, produceert elektrische schakelkasten en kabels in een fabriek in Fes.

Deze investeringen hebben van de EU veruit de grootste handelspartner van Marokko gemaakt. Maar er stroomt nu ook geld binnen vanuit China. Bedrijven uit het land hebben deals gesloten om minstens 10 miljard dollar te investeren in elektrische voertuigen en batterijen. Dat komt neer op ongeveer 5% van alle investeringen die China maakt in het kader van het Belt and Road Initiative (de zijderoute) in de afgelopen twee jaar.

Een directeur merkt op dat Chinese investeerders vaak onaangekondigd langs komen. Ze leren de taal om snel zaken te doen. Gotion, een batterijproducent die bijna 4% van de wereldmarkt in handen heeft, heeft meer dan 6 miljard dollar geïnvesteerd in een fabriek in Kenitra. China Overseas Engineering Group gaat helpen bij de aanleg van een hogesnelheidstrein.

Dergelijke investeringen kunnen echter ook nadelen met zich meebrengen. De verstrengeling met China zou Marokko in de handelsoorlog met Donald Trump kunnen drijven. Sommige functionarissen maken zich ook zorgen dat een strategie die zich richt op buitenlandse investeerders, de binnenlandse bedrijvigheid negeert. Er zijn weinig binnenlandse industriële zwaargewichten. Sterker nog, in Kenitra is er slechts één Marokkaans bedrijf dat kunststoffen produceert.

Ondanks de bloeiende relatie met China is de exportgroei van Marokko nog steeds voornamelijk gekoppeld aan Europa. De concurrentie wordt steeds heviger. In 2023 legde de Europese Commissie heffingen op aluminium autowielen. De meeste daarvan worden geproduceerd door Citic Dicastal, een Chinees bedrijf met meerdere fabrieken in Kenitra. Als gevolg hiervan besloot het bedrijf een nieuwe fabriek in Portugal te openen in plaats van een vierde in Marokko. Vorig jaar overwoog CATL, de grootste batterijproducent in de wereld, Kenitra als mogelijke locatie voor een nieuwe fabriek. Het bedrijf ging toch naar Spanje waar financiële voordelen aanlokkelijk zijn.

Marokkaanse functionarissen hopen nog steeds de Europese leiders ervan te overtuigen hun protectionisme in te perken. En ze grijpen kansen in Afrika waar het land een van de grootste investeerders is. Marokko in betrokken bij de aanleg van een 5.600 km lange gaspijpleiding tussen Tanger en Nigeria langs de Atlantische Oceaan. De gaspijp loopt door elf andere landen. Posco, een Zuid-Koreaans industrieel bedrijf, en Engie, het Frans energiebedrijf, hebben zich gevestigd in Casablanca Finance City, een zaken- en financieel centrum dat zichzelf profileert als toegangspoort tot Afrika. "We zijn zeer concurrerend en gaan alle uitdagingen aan", zei de minister van handel.

Afbeelding: Tanger Med is de eerste container haven geworden in Afrika en in de Middellandse Zee en staat 19de op de lijst van 5.00 wereldhavens met 11,4 miljoen afgewerkte containers per jaar. Bron: Tanger Med.

Meer lezen over hetzelfde onderwerp: 

Deens Maersk wijkt uit naar Tanger Med
De Deense vrachtvervoerder Maersk verhuist van de haven Algeciras in Spanje naar Tanger Med. Het bedrijf schrijft in een persbericht dat de verhuizing vijf dagen bespaart in de reis tussen Azië en Noord Amerika via de Middellande Zee. Hiermee hoeft het bedrijf geen tussenstop te maken in de Zuid-Europese havens. De nieuwe zeeroute wordt per februari in gebruik genomen. Naast Maersk heeft ook Hapag-Lloyd en CMA CGM voor Tanger Med gekozen mede door de efficiëntie bij de behandeling van de vracht. In 2024 heeft de haven meer dan neven miljoen containers behandeld. Daarmee is Tanger Med de eerste haven geworden in Afrika en in de Middellandse Zee.

Ferry Tarifa – Tanger op groene stroom
Vervoersbedrijf Balearia heeft op Madrid International Tourism Fair van afgelopen januari een nieuwe maritieme route aangekondigd om Tarifa en Tanger te verbinden. Het bedrijf gaat twee veerboten inzetten die volledig op groene stroom varen. Hiervoor is een nieuwe haveninfrastructuur aan beide oevers van de Straat van Gibraltar nodig. De nieuwe verbinding zal sneller en duurzamer zijn, aldus het bedrijf.

WK 2030: stadions Rabat en Tanger zijn klaar
Update: 28 augustus. De voetbalstadions van Rabat en Tanger worden klaar gemaakt voor de Afrika Cup 2025 en het WK 2030. De werkzaamheden zijn nagenoeg klaar. In deze video is te zien hoe het dak van het stadion in Tanger wordt gemonteerd. Het stadion van Rabat is ook klaar. Afrikaans Voetbalfederatie heeft om een testwedstrijd gevraagd. Die wordt op 05 september in Rabat tegen Niger gespeeld. Meer dan 47.000 kaartjes zijn volgens voetbalbond FRMF verkocht. De kosten voor een kaartje variëren tussen 10 euro voor de goedkoopste rij en 200 voor een plaats in de Skybox. 

Nieuwe verbinding Tanger - Noord Amerika
Het bedrijf CMA-CGM voor containervervoer opent nieuwe maritieme verbindingen tussen Tanger Med en een aantal havens in Noord Amerika. De nieuwe verbindingen zijn Halifax in Canada en New York, Norfolk Charleston en Savannah in Amerika. Hiermee versterkt Tanger Med de eigen positie in Afrika en in de Middellandse Zee. Bron: CMA-CGM.

Chinees bedrijf BTR maakt batterijen in Tanger
Het Chinese bedrijf BTR bouwt een nieuw fabriek in Tanger voor het maken van elektrische batterijen. De fabriek kost 300 miljoen euro en zal een productiecapaciteit hebben van 50.000 ton, aldus een Reuters persbericht afgelopen vrijdag gebaseerd op het Marokkaanse ministerie van Investeringen. De eerste productie van 25.000 ton wordt in september 2026 verwacht.