Oorlog in Iran: nieuwe bombardementen op militaire doelen
Verschillende berichten uit Amerika en Iran bevestigen vandaag bombardementen op Iraanse militaire doelen in binnen- en buitenland. Op vrijgegeven beelden is de schade te zien aan een wooncomplex van Ali Khamenei en aan wapenfabrieken. Hierbij zijn burgers omgekomen. Onduidelijk is of ook de president is geraakt. In een toespraak somt Donald Trump een aantal redenen op waarom hij Iran heeft aangevallen. Dat heeft gevolgen op Noord-Afrika waar de as Algerije-Iran verder afbrokkelt.
Als reactie op de bombardementen zijn er raketten op Westerse doelen in Bahrein en Qatar afgevuurd. Op beelden zijn rookpluimen en schade aan gebouwen te zien. In de Golfstaten hebben mensen die wonen in de buurt van Westerse bedrijven en instellingen hun huizen verlaten. Vliegmaatschappijen zijn gestopt met vliegen van en naar hoofdsteden in de buurt van Iran. De scheepvaart in de Straat van Hormuz ligt stil.
De oorzaak van de bombardementen is de mislukte maandenlange onderhandelingen over het Iraans atoomprogramma. In een toespraak zei de Amerikaanse president Donald Trump dat Iran geleid wordt door een terroristenregime dat nooit een atoombom mag ontwikkelen. De aanval van vandaag is bedoeld om zijn landgenoten en belangen in de regio te beschermen. Hij zegt dat de Iraanse leiders al 47 jaar de belangen van zijn land bedreigen. Hij noemt als voorbeeld de gijzeling in 1979 van diplomaten in Teheran en de aanslag in 1983 op Amerikanen in Libanon. Hierbij zijn 241 mariniers gedood. Het aantal aanvallen op commerciële en militaire schepen is volgens hem vanaf 2000 toegenomen.
Meer aanslagen werden in Jemen en in Irak na de val van Saddam Hoessein uitgevoerd via milities getraind en gewapend door Iran. De Palestijnse terreurgroep Hamas wordt genoemd. Die is in 2023 de oorlog tegen Israël begonnen. Hierbij zijn meer dan 1.200 mensen omgekomen waaronder 46 met de Amerikaanse nationaliteit.
Iran wordt verder beschuldigd van het financieren van Hizbollah die aan de kant van Bashar la Assad tijdens de burgeroorlog in Syrië heeft gevochten. De laatste berichten over de al maanden durende demonstraties van mensen in Iran bevestigen de dood van duizenden demonstranten als gevolg van brut geweld en buitengerechtelijke executies.
De nieuwe bombardementen zijn volgens Trump een gevolg van de eerder in 2025 uitgevoerde militaire acties tegen wapenfabrieken. Hij sloot zijn toespraak af met een oproep aan de Iraanse strijdkrachten om de wapens neer te leggen in ruil voor amnestie. Verzet is volgens hem kansloos.
Of de militaire ingreep van vandaag een einde aan het gewelddadige regime in Teheran zal maken is nog vroeg om te zeggen. Wel zullen er lange termijn gevolgen zijn op het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Voor Marokko is het belangrijk om te weten dat door de val van Bashar Al Assad in Syrië de as Algerije-Iran verder is afgezwakt na vandaag en heeft Polisario een stem minder op de internationale arena. Voor meer informatie over Iran zijn er onderaan deze pagina een paar eerder verschenen artikelen op deze website.
De export van de Iraanse revolutie in de moslim wereld
The Caliph and the Imam is een publicatie uit 2023 over de strijd om de macht tussen de soeni’s en de sjia’s vanaf het begin van de islam tot vandaag. Goed gedocumenteerd werk met niet eerde gebruikte bronnen waarin Marokko vier keer voorkomt. De eerste keer dat Marokko met de sjia in aanraking kwam was in de 10de eeuw toen een paar vervolgde gelovigen uit het Midden Oosten in regio Souss terecht kwamen. In onze tijd kwam Iran vooral in het Marokkaanse nieuws nadat Imam Khomeini in 1979 het regime van de sjah omver heeft geworpen en de Islamitische Republiek stichtte. Daar heeft Marokko in 2018 de diplomatieke banden mee gebroken wegens vermeende banden tussen Hezbollah in Libanon en Polisario in Algerije. De export van revolutionair geweld is een speerpunt van de buitenlandse politiek van de Islamitische Republiek in Iran. De nieuwe publicatie besteedt er een hoofdstuk aan: Export and Containment of Revolution. In dit PDF document zijn een paar bladzijden vertaald naar het Nederlands. Referentie boek: The Caliph and the Imam. The Making of Sunnism en Shiism. Oxford University Press, 2023.
Marokko, Iran en de hypocrisie van de islamisten
Marokko besloot in 2018 de diplomatieke banden met Iran te verbreken naar aanleiding van het bezoek van militaire experts van Hizbollah aan de separatisten van Polisario op Algerijns grondgebied. Mustapha El Khalfi, toenmalige minister van Communicatie van de regering PJD, verklaarde dat het besluit is gebaseerd op bewijzen van de betrokkenheid van Iran. Nu het land van de Ayatollahs in oorlog is met Israël kiest de PJD partij voor Iran.
Benkirane condoleert Hizbollah, zegt sorry maar overtuigt niet
Update: 14 juni 2025. Oud-premier en PJD leider Benkirane kon zijn emoties niet bedwingen toen Hizbollah leider Hassan Nasrallah op 27 september door Israëlische bommen werd uitgeschakeld (video op de website PJD.ma). Er is hem verweten de dood van een monster te betreuren. De Libanese sji’a leider en zijn paramilitaire groep worden verantwoordelijk gehouden voor de dood van tienduizenden mensen tijdens de burgeroorlog in Syrië en in Iraq.
Artikel over Iran en Israël in Noord-Afrika
Het conflict tussen de Palestijnen en Israël draagt bij aan polarisatie in Marokko. Aan de ene kant heeft het land in 2020 banden aangehaald met Israël. Aan de andere kant vragen de mensen zich af wat het nut is van de normalisering als Israël een allesvernietigende oorlog voert tegen de Palestijnen. Benkirane, de woordvoeder van de islamisten, denkt dat wij in oorlog zijn tegen Israël. Volgens hem is Iran het enige land in de regio dat terugvecht.
Documenten over de gijzeling van 1979 in Iran
Op 04 november 1979 heeft een pro Ayatollah Khomeini studentengroep de Amerikaanse ambassade in Teheran bestormd en diplomaten gegijzeld. De gijzeling zou 444 dagen duren en drukt nog altijd een stempel op de betrekkingen tussen beide landen en op de rest van de wereld. Maar het had anders gekund als toenmalige president Jimmy Carter (1924-2024) had ingegrepen zoals zijn adviseurs hebben aangeraden. Dat staat in recent vrijgegeven documenten gepubliceerd door het National Security Archive.
Wat betekent de aanval door Amerika op Iran?
Update: 24 juni. China en Rusland hebben de recente aanval door Amerika op nucleaire faciliteiten in Iran afgekeurd. De aanval begon twee weken geleden met de Israëlische Operatie Rising Lion. De aanval heeft hoge commandanten van de Islamitische Revolutionaire Garde (IRGC) uitgeschakeld, raket- en droneproductiecentra vernietigd en de commandonetwerken van Teheran verwoest.
Ebrahim Raïsi, de beul van Iran is verongelukt
De Iraanse president Ebrahim Raïsi, een hardliner die de bescherming van de hoogste geestelijke leider van het land geniet, is op 63 jarige leeftijd bij een crash met een helikopter verongelukt. Zijn landgenoten herinneren hem als de slager van 1988 die toezicht hield op de executie van duizenden mensen. Raïsi is in 2021 tot president gekozen te midden van grote inspanningen van zijn land om uranium te verrijken ten einde een atoombom te maken. Een grote aantal drones en raketten is onder zijn bewind op aartsvijand Israël afgevuurd. Afspraken over de atoombom zijn inmiddels met de internationale gemeenschap gemaakt. Maar Israël stond nog altijd hoog op zijn agenda. Zijn harde lijn wordt niet door iedereen gedeeld.
Barack Obama en het Iraans atoomprogramma
Israël heeft vandaag militaire installaties in Iran aangevallen. De aanval kwam nadat het Internationaal Atoomagentschap (IAEA) op 12 juni het land heeft bekritiseerd voor het niet toelaten van inspecteurs om de faciliteiten te controleren op het verrijken van uranium. Het conflict tussen Iran en het agentschap dateert uit de jaren toen Amerika onder Barack Obama toenadering zocht met het regime in Teheran. Wat ging er mis?
Midden Oosten: Iraans As van Verzet brokkelt af
Onderstaand artikel verscheen op 03 juli in Middle East & Africa, een bijlage van tijdschrift The Economist onder titel Faith and Power. Onderstaande is een samenvatting. Jaarlijks herdenken de Sji’a op 06 juli de dood van Imam Hoessein, een kleinzoon van de profeet van de islam. De traditie wil dat gelovigen op straat paraderen en met hun handen en kettingen op de borst en op de rug slaan. Maar in kapot geschoten dorpen en steden in Zuid-Libanon, Syrië, Jemen, Irak en Iran wordt de herdenking overschaduwt door de recente verwoestingen als gevolg van de aanval door Israël en Amerika. De Sji’a rouwen om de dood van hun leiders. Ze vragen zich voor het eerst af of hun politieke macht in het Midden Oosten voorbij is en dat ze weer terug moeten naar hun onderdanige positie in de moslim wereld gedomineerd door 1,9 miljard soeni gelovigen.
Iran pleit voor de onafhankelijkheid van Westelijke Sahara
“Iran vraagt de internationale gemeenschap om het Saharaanse volk te helpen bij de strijd voor de onafhankelijkheid”. Dat zei de Iraanse vertegenwoordiger bij de Verenigde Naties deze week tijdens een hearing over de mensenrechten (externe link naar de video van zijn bijdrage in het Perzisch met een voice over in het Arabisch).
Saad Dine Otmani: "Meer dan 120 pro-Iran milities actief in Syrië"
Update: 05 januari 2024. Voormalige premier Saad Dine Otmani gaf een interview aan zender The Voice waarin hij terug kijkt op de gebeurtenissen in Syrië. Hij was tussen 2012 en 2013 minister van Buitenlandse Zaken. De opstand in Syrië was toen al begonnen. Later werd hij premier van Marokko. In 2020 tekende hij namens de regering een overeenkomst om de banden met Israël te herstellen. Dat werd hem kwalijk genomen, vooral na de oorlog van 07 oktober gestart door Hamas. Otmani denkt dat ISIS door Iran en de Verengde Staten is opgericht. Daarnaast heeft Bashar Al Assad Al Qaeda gevangenen vrijgelaten en naar de grens met Irak gestuurd. Dictatoriale regimes gebruiken Israël om de bevolking te onderdrukken en aan de macht te blijven, zegt hij. Hij vindt het merkwaardig dat democraten in Marokko kritisch zijn op de regering maar nier op Al Assad.