---
title: "Een brief van M. Khaïr-Eddine aan Léopold Sédar Senghor  - Souss"
description: "léopold sedar senghor khair-eddine senegal"
url: "https://souss.nl/boeken/een-brief-van-m-khair-eddine-aan-leopold-sedar-senghor"
date: "2026-07-13T23:49:29+00:00"
language: "nl-NL"
---

---

 ![](https://souss.nl/media/yootheme/cache/fc/sedar-sengor-fc81bc4e.png?src=images/nieuws/boeken/sedar-sengor.png&thumbnail=960,600,&hash=de07bc1e)

Gepubliceerd: 16 januari 2026

- [](mailto:?subject=Een%20brief%20van%20M.%20Kha%C3%AFr-Eddine%20aan%20L%C3%A9opold%20S%C3%A9dar%20Senghor)
- [](https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fsouss.nl%2Fboeken%2Feen-brief-van-m-khair-eddine-aan-leopold-sedar-senghor.md)
- [](https://x.com/intent/post?url=https%3A%2F%2Fsouss.nl%2Fboeken%2Feen-brief-van-m-khair-eddine-aan-leopold-sedar-senghor.md&text=)
- [](https://api.whatsapp.com/send?text=https%3A%2F%2Fsouss.nl%2Fboeken%2Feen-brief-van-m-khair-eddine-aan-leopold-sedar-senghor.md)
- [](https://www.linkedin.com/sharing/share-offsite/?url=https%3A%2F%2Fsouss.nl%2Fboeken%2Feen-brief-van-m-khair-eddine-aan-leopold-sedar-senghor.md)

#  Een brief van M. Khaïr-Eddine aan Léopold Sédar Senghor

Op zondag 18 januari is de finale van de Afrika Cup 2025 tussen Marokko en Senegal. Dat brengt de vraag met zich mee: wat weten we van Senegal? Voor liefhebbers van literatuur is er genoeg te ontdekken. Zo was Mohammed Khaïr-Eddine (1941-1995) een bewonderaar van de Senegalese dichter Léopold Sédar Senghor (1906-2021). Er is een brief van hem uit 1980 bewaard waarin hij vanuit Tiznit vragen stelde over een aantal meegezonden gedichten. De correspondentie tussen deze twee vooraanstaande figuren uit de Franstalige literatuur in Afrika getuigt van dialoog en wederzijdse erkenning ondanks de verschillende tradities van beide landen.

Sédar Senghor en Khaïr-Eddine behoren tot twee verschillende generaties die het Franse kolonialisme en de daaropvolgende onafhankelijkheid hebben meegemaakt. De dichter uit Senegal was sinds de jaren 1930 de belangrijkste stem binnen de beweging Négritude, de som van alle Afrikaanse uitingen zoals hij dat in zijn boek Liberté noemde. Belangrijk thema van zijn werk is dialoog tussen Afrika en de rest van de wereld.

Khaïr-Eddine was daarentegen op eigen land gericht. Hij was vanaf de jaren 1960 een van de radicale vertolkers van jonge critici en dichters die de literaire tradities van Marokko wilden moderniseren. Zijn radicale poëzie, proza, boeken en tijdschriften over vrijheid en onderdrukking werden jarenlang gecensureerd, zoals [dit gedicht](https://souss.nl/images/nieuws/boeken/khair-eddine-mort-anonyme-1075.png) gepubliceerd in 1975 in zijn boek Ce Maroc (1975). Dat maakte hem in de ogen van kenners een onmisbaar schakel om [Franstalige literatuur](https://souss.nl/tamazight/hommage-in-frankrijk-aan-m-khair-eddine-1941-1995?highlight=WyJraGFpciIsImtoYWlyLWVkZGluZSIsImVkZGluZSIsInNhYWQtZWRkaW5lIiwia2hhaXItZWRkaW5lIiwia2hhXHUwMGVmci1lZGRpbmUiLCJraGFpciBlZGRpbmUiXQ==) in Noord-Afrika te begrijpen.

Beide dichters hebben verschillende paden gekozen maar bleven trouw aan poëzie als hoogste vorm van literair verzet tegen de toen heersende ideeën. Dat heeft Sédar Senghor faam gebracht. Hij werd een icoon van panafrikanisme en later tot president van Senegal gekozen.

Een bekend gedicht van zijn hand beschrijft de rol van huidskleur in de maatschappelijke verhoudingen van zijn tijd:

 Beste blanke broeder
 Toen ik geboren werd was ik zwart
 Toen ik opgroeide was ik zwart
 Als ik onder de zon ben blijf ik zwart
 Als ik ziek ben blijf ik zwart
 Als ik dood ga blijf ik zwart

 Maar jij blanke broeder
 Toen je geboren werd was je roos
 Toen je opgroeide was je blank
 Als je onder de zon bent wordt je rood
 Als je het koud hebt wordt je blauw
 Als je bang bent wordt je groen
 Als je ziek wordt ben je geel
 Als je dood gaat wordt je grijs

 Vertel me beste blanke broeder
 Wie van ons is een kleurling?  *Afbeelding: Léopold Sédar Senghor in 1978. Gedicht *vrij vertaald door de redactie.**

Meer lezen over hetzelfde onderwerp:

[Hommage in Frankrijk aan M. Khaïr-Eddine (1941-1995)](https://souss.nl/tamazight/hommage-in-frankrijk-aan-m-khair-eddine-1941-1995?highlight=WyJraGFpciIsImtoYWlyLWVkZGluZSIsImVkZGluZSIsInNhYWQtZWRkaW5lIiwia2hhaXItZWRkaW5lIiwia2hhXHUwMGVmci1lZGRpbmUiLCJraGFpciBlZGRpbmUiXQ==)
Update: 21 april. Schrijver Mohamed Khaïr-Eddine (1941-1995) wordt tijdens het Festival van Amazigh Culturen in Parijs vereerd. Kenners van literatuur uit Frankrijk en Marokko komen bijeen om het werk van de schrijver en dichter te bespreken. Khaïr-Eddine is in 1941 in Tafraout geboren. Hij heeft zijn school in Casablanca afgerond en werkte een tijd in overheidsdienst voordat hij zich op het schrijven stortte. Hij publiceerde zijn eerste gedichten in tijdschrift La Vigie marocaine voordat hij in de jaren zestig samenwerkte met Souffles, een tijdschrift van dichter Abdelatif Laabi.

---

 [ ![](https://souss.nl/media/yootheme/cache/3c/kamel-daoud-3c40daef.png?src=images/nieuws/boeken/kamel-daoud.png&thumbnail=800,600,&hash=21f698ee)

###  Schrijver Kamel Daoud veroordeeld in Algerije

24 april 2026

In Algerije is schrijver Kamel Daoud tot drie jaar gevangenis veroordeeld voor zijn roman Houris. D…

Lees Meer

  ](https://souss.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=1366:schrijver-kamel-daoud-veroordeeld&catid=8)

 [ ![](https://souss.nl/media/yootheme/cache/d0/umberto-eco-d03837fc.png?src=images/nieuws/boeken/umberto-eco.png&thumbnail=800,600,&hash=229b40cd)

###  Ter nagedachtenis: Umberto Eco (1932-2016)

08 februari 2026

Dit jaar is het precies 10 jaar geleden dat de Italiaanse denker Umberto Eco is overleden. Hij groe…

Lees Meer

  ](https://souss.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=1310:ter-nagedachtenis-umberto-eco-1932-2016&catid=8)

 [ ![](https://souss.nl/media/yootheme/cache/f1/nisrine-ben-ayad-2026-f1e647ad.png?src=images/nieuws/boeken/nisrine-ben-ayad-2026.png&thumbnail=800,600,&hash=01325e29)

###  Nisrine Ben Ayad nieuwe Dichter der Nederlanden

31 januari 2026

Update: 18 februari. Nisrine Mbarki Ben Ayad (Tilburg, 1977) is een meertalige dichter, schrijver…

Lees Meer

  ](https://souss.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=1305:nisrine-ben-ayad-nieuwe-dichter-der-nederlanden&catid=8)

 [ ![](https://souss.nl/media/yootheme/cache/c0/Ferhat-Mehenni-onu-c0aaa2d0.webp?src=images/nieuws/boeken/Ferhat-Mehenni-onu.webp&thumbnail=800,600,&hash=97405dd8)

###  Ferhat Mehenni: 50 jaar poëzie tegen dictators

13 december 2025

Anavad, de tijdelijke regering van Kabylië in het buitenland, roept op zondag 14 december een eigen…

Lees Meer

  ](https://souss.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=1265:ferhat-mehenni-50-jaar-poezie-tegen-dictators&catid=8)

 [ ![](https://souss.nl/media/yootheme/cache/5a/zineb-mekouar-roman-5a9f5811.png?src=images/nieuws/boeken/zineb-mekouar-roman.png&thumbnail=800,600,&hash=cbbb6398)

###  Roman "Denk aan de bijen" wint literaire prijs in Frankrijk

11 december 2025

“Vergeet de bijen niet” is de titel van een nieuw roman in het Frans van Zineb Makouar. Dat heeft h…

Lees Meer

  ](https://souss.nl/index.php?option=com_content&view=article&id=1262:roman-denk-aan-de-bijen-wint-prijs-in-frankrijk&catid=8)

## Schema

```json
{ "@context": "https://schema.org", "@type": "BreadcrumbList", "itemListElement": [ { "@type": "ListItem", "position": 1, "name": "Home", "item": "https://souss.nl" }, { "@type": "ListItem", "position": 2, "name": "Boeken", "item": "https://souss.nl/boeken" }, { "@type": "ListItem", "position": 3, "name": "Een brief van M. Khaïr-Eddine aan Léopold Sédar Senghor", "item": "https://souss.nl/boeken/een-brief-van-m-khair-eddine-aan-leopold-sedar-senghor" } ] }
```

```json
{ "@context": "https://schema.org", "@type": "Article", "mainEntityOfPage": { "@type": "WebPage", "@id": "https://souss.nl/boeken/een-brief-van-m-khair-eddine-aan-leopold-sedar-senghor" }, "headline": "Een brief van M. Khaïr-Eddine aan Léopold Sédar Senghor", "description": "Op zondag 18 januari is de finale van de Afrika Cup 2025 tussen Marokko en Senegal. Dat brengt de vraag met zich mee: wat weten we van Senegal? Voor liefhebbers van literatuur is er genoeg te ontdekken. Zo was Mohammed Khaïr-Eddine (1941-1995) een bewonderaar van de Senegalese dichter Léopold Sédar Senghor (1906-2021). Er is een brief van hem uit 1980 bewaard waarin hij vanuit Tiznit vragen stelde over een aantal meegezonden gedichten. De correspondentie tussen deze twee vooraanstaande figuren uit de Franstalige literatuur in Afrika getuigt van dialoog en wederzijdse erkenning ondanks de verschillende tradities van beide landen. Sédar Senghor en Khaïr-Eddine behoren tot twee verschillende generaties die het Franse kolonialisme en de daaropvolgende onafhankelijkheid hebben meegemaakt. De dichter uit Senegal was sinds de jaren 1930 de belangrijkste stem binnen de beweging Négritude, de som van alle Afrikaanse uitingen zoals hij dat in zijn boek Liberté noemde. Belangrijk thema van zijn werk is dialoog tussen Afrika en de rest van de wereld. Khaïr-Eddine was daarentegen op eigen land gericht. Hij was vanaf de jaren 1960 een van de radicale vertolkers van jonge critici en dichters die de literaire tradities van Marokko wilden moderniseren. Zijn radicale poëzie, proza, boeken en tijdschriften over vrijheid en onderdrukking werden jarenlang gecensureerd, zoals dit gedicht&amp;nbsp;gepubliceerd in 1975 in zijn boek Ce Maroc (1975). Dat maakte hem in de ogen van kenners een onmisbaar schakel om Franstalige literatuur in Noord-Afrika te begrijpen. Beide dichters hebben verschillende paden gekozen maar bleven trouw aan poëzie als hoogste vorm van literair verzet tegen de toen heersende ideeën. Dat heeft Sédar Senghor faam gebracht. Hij werd een icoon van panafrikanisme en later tot president van Senegal gekozen. Een bekend gedicht van zijn hand beschrijft de rol van huidskleur in de maatschappelijke verhoudingen van zijn tijd: Beste blanke broeder&amp;nbsp; Toen ik geboren werd was ik zwart Toen ik opgroeide was ik zwart Als ik onder de zon ben blijf ik zwart Als ik ziek ben blijf ik zwart Als ik dood ga blijf ik zwart &amp;nbsp; Maar jij blanke broeder Toen je geboren werd was je roos Toen je opgroeide was je blank Als je onder de zon bent wordt je rood Als je het koud hebt wordt je blauw Als je bang bent wordt je groen Als je ziek wordt ben je geel Als je dood gaat wordt je grijs Vertel me beste blanke broeder Wie van ons is een kleurling?&amp;nbsp;Afbeelding: Léopold Sédar Senghor in 1978. Gedicht&amp;nbsp;vrij vertaald door de redactie.&amp;nbsp;Meer lezen over hetzelfde onderwerp:&amp;nbsp; Hommage in Frankrijk aan M. Khaïr-Eddine (1941-1995)Update: 21 april. Schrijver Mohamed Khaïr-Eddine (1941-1995) wordt tijdens het Festival van Amazigh Culturen in Parijs vereerd. Kenners van literatuur uit Frankrijk en Marokko komen bijeen om het werk van de schrijver en dichter te bespreken. Khaïr-Eddine is in 1941 in Tafraout geboren. Hij heeft zijn school in Casablanca afgerond en werkte een tijd in overheidsdienst voordat hij zich op het schrijven stortte. Hij publiceerde zijn eerste gedichten in tijdschrift La Vigie marocaine voordat hij in de jaren zestig samenwerkte met Souffles, een tijdschrift van dichter Abdelatif Laabi.&amp;nbsp;", "image": { "@type": "ImageObject", "url": "https://souss.nl/images/nieuws/boeken/sedar-sengor.png" }, "publisher": { "@type": "Organization", "name": "Souss", "logo": { "@type": "ImageObject", "url": "https://souss.nl/images/logo-souss-online.svg" } }, "author": { "@type": "Person", "name": "Redactie", "url": "https://souss.nl/boeken/een-brief-van-m-khair-eddine-aan-leopold-sedar-senghor" }, "datePublished": "2026-01-16T18:34:51+01:00", "dateCreated": "2026-01-16T18:34:51+01:00", "dateModified": "2026-05-05T13:31:39+02:00" }
```
